Brodawki są małymi półkulistymi tworami na skórze o konsystencji mniej lub bardziej twardej, które dzielimy na brodawki zwykłe (pospolicie nazywane kurzajkami), pochodzenia wirusowego, i brodawki łojotokowe, których pochodzenie nie jest znane, jednak nie wirusowe, gdyż nie są zakaźne.

Przyczyny brodawek:

Brodawki wirusowe są spowodowane przez wirusa brodawczaków. Każdy podtyp tego wirusa wywołuje powstanie innego rodzaju zmiany skórnej. Wiadomo, że 38 znanych odmian wywołuje brodawki na dłoniach i podeszwach, kurzajki, brodawki płaskie, brodawczaki narządów płciowych męskich i żeńskich tworzące specjalną grupę tzw. kłykcin Kończystych i in.

Objawy brodawek:

Przed około 20 laty uważano, że jeden gatunek wirusa powoduje brodawki i brodawczaki, a różnice w ich cechach fizycznych zależą od atakowanej przez nie tkanki. Po wykryciu w badaniach wirusowych wielu odmian tego wirusa zwrócono uwagę na różnice kliniczne między poszczególnymi odmianami. Tak więc brodawki na dłoniach są małe, dość twarde o barwie od koloru mięsa do koloru kawy. Brodawki na podeszwach różnią się tym od innych, że rosną w głąb i dlatego powodują znaczne dolegliwości przy chodzeniu, gdyż uciskają inne tkanki stopy (mięśnie, więzadła, zakończenie nerwowe). Różnią się tym od odcisków, że przy zdrapaniu łatwo krwawią, gdyż zawierają w sobie liczne naczynia krwionośne. Brodawki płaskie występują szczególnie u dzieci na twarzy, szyi, tułowiu, łokciach i kolanach.

Należy szerzej omówić brodawczaki narządów płciowych (kłykciny kończyste), obecnie traktowane jako jedna z chorób wenerycznych, ale mające cechy brodawek. Pojawiają się na skórze narządów płciowych zewnętrznych, u kobiet przeważne na wargach większych, u mężczyzn na wędzidełku napletka, chociaż u kobiet obserwowano przejście na pochwę i nawet na szyjkę macicy; poza tym u obu płci zdarzają się w okolicy odbytu. Należy pamiętać, że czasem kłykciny nie znajdują się na zewnętrznej powierzchni narządów płciowych, a wewnątrz nich, co nie zmniejsza możliwości zarażenia się. Obecnie kłykciny kończyste uważane są za jedną z najczęstszych chorób wenerycznych.

Wreszcie wspomnieć należy, że brodawczaki występować mogą także na poziomie krtani, chociaż zdarza się to rzadko i w cięższych przypadkach utrudniać mogą przechodzenie powietrza przez górne drogi oddechowe do płuc.

Brodawki skórne nie powodują dolegliwości, ale ze względu estetycznych usuwa się je, szczególnie jeżeli umiejscowione są w widocznych miejscach, takich jak nos, twarz, ramiona, ręce itp. Czasem swędzą lub krwawią, niekiedy mogą ulegać zakażeniu przez pewne bakterie lub grzyby.

Zalecenie ostrożności przy brodawkach:

Zakażenie wirusem wywołującym brodawki następuje przez kontakt i jest ułatwione przy drobnych skaleczeniach. Dlatego NIK nie jest zabezpieczony przed tym zakażeniem i prawie wszyscy przynajmniej raz w życiu mieli brodawki. Z tego względu, gdy ktoś w rodzinie ma brodawki, szczególnie krwawiące, powinniśmy unikać używania jego bielizny, ubrania, ręczników, serwetek i podobnych przedmiotów osobistego użytku. Osoba mająca brodawki powinna zwiększyć dbałość o higienę osobistą i swoją skórę (szczególnie skórę na podeszwach, która łatwo się poci) w celu uniknięcia zakażeń. Z drugiej strony, nie powinna się drapać lub wycinać ich bez zgody lekarza, gdyż może to spowodować krwawienie i wysiew brodawki na inne części ciała. Poza tym, w razie pojawienia się jakiekolwiek zmiany skórnej o typie brodawki, która zaczyna wzrastać, zmieniać barwę lub wygląd, powinniśmy zwrócić się do lekarza, aby podjął odpowiednie środki.

Należy także ograniczyć tendencję do popularnego leczenia brodawek przez smarowanie ich różnymi płynami, często sokiem lub wyciągami różnych roślin. Chociaż płyny te nie są niebezpieczne, to jednak nie znamy ich składu i nie wiemy, czy nie mogą uszkodzić skóry. Zdarza się też często, że brodawki (kurzajki) znikają same i wtedy przypuszcza się, że jest to następstwo jednego z użytych środków. Stosować należy tylko środki produkowane przez przemysł farmaceutyczny i słuchać zaleceń lekarza.

Co do brodawczaków narządów płciowych przenoszonych drogą kontaktu seksualnego, to można unikać zakażenia stosując prezerwatywy podczas stosunku z przygodnym partnerem.
Jeżeli w obrębie narządów płciowych pojawiają się twory brodawkowe, to należy podjąć odpowiednie leczenie , gdyż znane są przypadki przemiany ich w raka.